Pod Wąsoszem rozegrała się jedna z wielkich bitew

WSSZaktualizowano 
W kwietniu odbędą się uroczyste obchody z okazji 150. rocznicy bitwy pod Wąsoszem. W przededniu obchodów chcemy przypomnieć historię tej ważnej powstańczej bitwy.

Bitwa została stoczona 23 kwietnia 1863 roku, była zwana jest także bitwą pod Popowem lub nad Liswartą i pod Więckim Lasem.
Najwięcej o przebiegu bitwy pod Wąsoszem dowiadujemy się z raportu Aleksandra Lütticha, który został ogłoszony w w urzędowym wydawnictwie powstańczym "Wiadomości z pola bitwy", nr 10, z dnia 7 maja 1863 roku.
Z tego raportu dowiadujemy się, że: "dwie roty wojska moskiewskiego i 50 kozaków jest w Działoszynie i udaje się ku Parzymiechom. Nie chcąc przyjąć bitwy, by nie być wziętym z trzech stron, zebrałem obóz i udałem się ku lasowi więckiemu (blisko Wąsosza nad Wartą). W drodze odebrałem wiadomość, że Moskale nie do Parzymiech, lecz do Popowa idą i weszli w rębielskie lasy, w szyku bojowym." Z dalszej relacji Lütticha dowiadujemy się jaki był przebieg bitwy i ile osób zginęło i zostało rannych.
Bitwa pod Wąsoszem była jedną z większych, która odbyła się podczas Powstania Styczniowego na terenie ziemi częstochowskiej. W bitwie poległo 34 powstańców. Rannych przewieziono do tajnego lazaretu w Kruszynie koło Częstochowy. W kilka dni po bitwie, proboszcz parafii w Wąsoszu, ks. Antoni Bujakowski, urządził uroczysty pochówek poległym na polu bitwy. Ciała zmarłych zostały pochowane na cmentarzu parafialnym w Wąsoszu we wspólnej mogile.
W aktach parafii w Wąsoszu znajdują się dokładne zapisy zgonu 16 rozpoznanych powstańców. Oprócz powstańców rozpoznanych zginęło w bitwie pod Wąsoszem 18 niezidentyfikowanych osób, których wiek ustalono pomiędzy 20 a 40 lat. Wśród 18 nierozpoznanych powstańców znajdują się najprawdopodobniej: Jędrzej Piotrowski z Częstochowy, Komorowski - skrzypek z Piotrkowa i lokaj Motakowski.
W różnych źródłach i opracowaniach można znaleźć różne informacje o bitwie. Te różnice dotyczą m.in. miejsca samej bitwy i dowódców, czasami można także znaleźć różne daty bitwy.
O osobach poległych w Wąsoszu nigdy nie zapomniała miejscowa ludność oraz księża parafialni. W 1863 roku przy zbiorowej mogile, ustawiono dwa wysokie drewniane krzyże.
W 1938 roku w 75. rocznicę bitwy z inicjatywy proboszcza parafii ks. Wincentego Spirry, powołany został Komitet Budowy Pomnika Powstańców w Wąsoszu. Specjalną broszurę o bitwie napisał wtedy generał brygady Janusz Gąsiorowski. Zaprojektował on również kartkę pocztową. Całkowity dochód ze sprzedaży książeczek i pocztówek przeznaczony został na budowę pomnika - mauzoleum w Wąsoszu. Mauzoleum powstańcze wyglądało bardzo okazale. Był to wysoki na kilkanaście metrów kopiec, ozdobiony ogromną płytą przedstawiającą godło Polski. Na szczycie mauzoleum został umieszczony medalion z podobizną Marszałka Józefa Piłsudskiego. Na środku kopca stał wysoki na 9 metrów marmurowy obelisk zakończony krzyżem. Uroczystego odsłonięcia pomnika dokonano 15 sierpnia 1938 roku.
Niestety ten monumentalny pomnik przetrwał tylko półtora roku. Wiosną 1940 roku żandarmi niemieccy, którzy stacjonowali w Wąsoszu wysadzili obelisk w powietrze, a ocalałe resztki pomnika kazali rozebrać i zniszczyć miejscowym gospodarzom. Kilku mieszkańców Wąsosza ukryło białego orła pod warstwami darni.
W roku 1963 władze powiatu kłobuckiego postanowiły najważniejsze uroczystości, związane z obchodami rocznicy wybuchu Powstania Styczniowego, zorganizować w Wąsoszu. Najważniejszym wydarzeniem z tego okresu była budowa nowego pomnika powstańców na starym cmentarzu w Wąsoszu. Odsłonięcie nowego pomnika miało miejsce 22 lipca 1964 roku. Pomnik stoi do dzisiaj w Wąsoszu i to właśnie tutaj w kwietniu odbędą się uroczyste obchody 150. rocznicy bitwy w Wąsoszu.

polecane: Kolejne niedziele bez handlu. Od stycznia zaostrzenie przepisów.

Wideo

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3